Wat is complementaire therapie?

Complementaire therapie is een verzamelnaam voor therapievormen die aanvullend of naast reguliere zorg worden ingezet. Veel mensen vragen zich af wat complementaire therapie precies is, waarin het verschilt van reguliere therapie en hoe deze vorm van begeleiding wordt toegepast.

Dit artikel geeft een helder en objectief overzicht.

Wat is complementaire therapie?

Complementaire therapie is begeleiding die gericht is op het ondersteunen van welzijn, naast of buiten de reguliere gezondheidszorg. De therapie is bedoeld als aanvulling en niet als vervanging van medische of reguliere psychologische behandeling.

De focus ligt vaak op de mens als geheel, waarbij aandacht is voor emoties, gedrag, lichaam en context.

Uitleg en verdieping

Bij complementaire therapie staat de persoonlijke hulpvraag centraal. Er wordt minder gewerkt vanuit diagnoses en protocollen en meer vanuit wat iemand ervaart en nodig heeft.

Veel complementaire therapievormen zijn gebaseerd op psychologische, systemische of lichaamsgerichte theorieën en worden toegepast door opgeleide professionals. De manier van werken is vaak maatwerkgericht.

Verschil tussen reguliere en complementaire therapie

Hoewel er overlap kan zijn, zijn er duidelijke verschillen tussen reguliere en complementaire therapie:

• Reguliere therapie is vaak diagnose- en protocolgericht
• Complementaire therapie is meestal hulpvraag- en procesgericht
• Reguliere zorg valt binnen het zorgsysteem en wordt meestal vergoed door de zorgverzekering
• Complementaire therapie wordt vaak particulier aangeboden en valt niet altijd onder de zorgverzekering maar in het aanvullend pakket als een therapeut aangesloten is bij een beroepsvereniging die afspraken heeft met de zorgverzekeraar
• Complementaire therapie biedt meer ruimte voor maatwerk

Deze vormen sluiten elkaar niet uit, maar kunnen elkaar aanvullen.

Relatie met alternatieve therapie

Complementaire therapie wordt regelmatig verward met alternatieve therapie. Het belangrijkste verschil zit in de positie ten opzichte van reguliere zorg.

• Complementaire therapie: aanvullend op reguliere zorg

• Alternatieve therapie: gepositioneerd als vervanging van reguliere zorg

Binnen professionele begeleiding wordt daarom meestal gekozen voor de term complementair. Dit maakt duidelijk dat de therapie ondersteunend is en geen vervanging vormt van medische of reguliere psychologische behandeling.

Voorbeelden van complementaire therapievormen

Therapievormen kunnen als complementair worden gezien wanneer zij aanvullend worden ingezet, bijvoorbeeld:

• Systeem therapie
• Relatietherapie
• Rouwbegeleiding
• Lichaamsgerichte therapie
• Ademtherapie
• Schrijftherapie
• Creatieve therapie
• Mindfulness en ontspanningstherapie
• Yoga- en meditatietherapie

Of een therapievorm complementair is, hangt af van de context en de manier waarop deze wordt ingezet.

Wanneer wordt complementaire therapie ingezet?

Complementaire therapie kan worden ingezet bij verschillende hulpvragen, zoals:

• Stress- en spanningsklachten
• Verwerking van trauma of verlies
• Emotionele blokkades
• Belemmerende overtuigingen
• Relationele vraagstukken
• Persoonlijke ontwikkeling

De inzet is afhankelijk van de aard van de klachten en de voorkeur van de cliënt.

Nuance en grenzen

Complementaire therapie is geen vervanging voor medische zorg of reguliere psychologische behandeling bij ernstige of acute problematiek. In die gevallen is samenwerking met of doorverwijzing naar reguliere zorg belangrijk.

De effectiviteit kan per persoon verschillen.

Conclusie

Complementaire therapie is een verzamelnaam voor therapievormen die aanvullend worden ingezet naast reguliere zorg. De focus ligt op maatwerk en ondersteuning van de hulpvraag, met respect voor de grenzen van reguliere behandeling.

Veelgestelde vragen over complementaire therapie